Komil Kiloniy
bolalar kutubxonasi
Arab tilidagi klassik bolalar hikoyalari — tashkeel bilan, sodda uslubda. Hindoviy nashriyotining jamoat mulkida bo'lgan matnlari.
أبو صير وأبو قير
Abu Sir va Abu Qir
Yaxshi sartarosh Abu Sir va yovuz bo'yoqchi Abu Qirning sarguzashtlari. Ular birga sayohatga chiqishadi, lekin Abu Qir do'stiga doim xiyonat qiladi. Oxir-oqibat, yaxshilik g'olib keladimi yoki yovuzlik?
أبو خربوش
Abu Xarbush
Maymunlar sultoni Abu Xarbush kasal bo'lib qoladi. Tuzalgach, u butun qirollikdagi maymunlar uchun maktablar ochishni buyuradi. Kichik maymunlar turli xil ulovlarda o'qishga kelib, qiziqarli kasblarni o'rganishadi.
أبو الحسن
Abul Hasan
Bag‘dodlik boyvachcha Abul Hasan do‘stlaridan hafsalasi pir bo‘lib, bir kunga xalifa bo‘lishni orzu qiladi. Bu orzusini eshitib qolgan xalifa Horun ar-Rashid unga ajoyib hazil uyushtiradi.
بطل أتينا
Afina Qahramoni
Afina shohi oʻgʻli yoshligidan onasi bilan yashaydi. Ulugʻvor qahramonga aylangach, otasini topish uchun xavfli safarga otlanadi va yoʻlda koʻplab qahramonliklar koʻrsatadi. U Minotavr ismli maxluqni yengib, oʻz xalqini qutqara oladimi?
عجيبة وعجيبة
Ajiba va Ajiba
Malika Ajiba o'ziga o'xshash sehrli qiyofadosh paydo bo'lgach, taxtidan va kimligidan ayriladi. Surgun qilingan malika qirol G'olibni uchratadi va u bilan birga o'z hayotini o'g'irlagan jodugarlarga qarshi kurashib, haqiqatni tiklashga harakat qiladi.
دندش العجيب
Ajoyib Dindish
Makkor tulki Dindish boshqa hayvonlarni aldab, o'z bog'iga chaqirib, yemoqchi bo'ladi. U qushlarni yaxshi ko'rishini aytib, chumchuqni ishontiradi. Ammo qarg'a uning asl rejasini eshitib qolib, barchani ogohlantiradi.
في بلاد العجائب
Ajoyibotlar mamlakatida
Qadim zamonlarda, Ajoyibotlar mamlakatida Lafiz va Lahiza ismli bolalar yashar edi. Bir kuni ular sirli, qulflangan sandiqni topib olishadi. Qiziquvchan Lahiza sandiqni ochishga qaror qiladi va dunyoga barcha baxtsizliklarni chiqarib yuboradi. Ammo sandiq tubida umid qolgan edi.
علي بابا
Ali Bobo
Kambag'al o'tinchi Ali Bobo tasodifan qaroqchilarning sehrli g'orini topib oladi. Uning ochko'z akasi Qosim xazinani qo'lga kiritmoqchi bo'lib halok bo'ladi. Endi qaroqchilar Ali Bobodan o'ch olish payiga tushishadi, ammo uning topqir cho'risi Marjona o'zining aql-zakovati bilan xo'jayinini qutqarib qoladi.
علاء الدين
Alouddin
Kambag'al yigit Alouddin sehrli chiroqni topib, undagi jin yordamida yovuz sehrgarni yengadi va malikaga uylanib, baxtli hayot kechiradi.
أسرار عمار
Ammorning sirlari
Ammor ismli dehqon o‘z hayvonlarining suhbatini eshitib qoladi. Dangasa eshak ho‘kizga kasal bo‘lib ko‘rinishni maslahat beradi, ammo bu ayyorlik o‘zining boshiga tushadi. Ammor bu sirdan qanday foydalanadi?
عمارة
Amora
Dangasa Amora onasining qistovi bilan ish qidirishga majbur bo'ladi. Ammo u shunaqa nodonki, har bir topshiriqni kulgili tarzda barbod qiladi. Bu sarguzashtlar oxirida u o'z baxtini topa olarmikan?
الأرنب الذكي
Aqlli Quyon
Bo‘ri bog‘idagi karamlarni yeb qo‘ygan ayyor quyon tuzoqqa tushib qoladi. Ammo u o‘zining aql-zakovati bilan bo‘rini aldab, qutulib qolishga muvaffaq bo‘ladi. Qiziq, quyon qanday hiyla ishlatarkin?
العرندس
Arandas
Bukri Arandas baliq yeb, tomog'iga suyak tiqilib qoladi va hamma uni o'ldi deb o'ylaydi. Uning 'jasadi' kulgili voqealar zanjirida tikuvchidan tabibga, savdogarga va muazzinga o'tadi. Har kim uni men o'ldirdim deb qo'rqadi. Oxirida dono vazir uni tiriltiradi.
الأسد والثيران الثلاثة
Arslon va uch hoʻkiz
Bir paytlar oʻrmonda uch hoʻkiz – qizil, qora va oq – ahil yashar edi. Arslon ularni yemoqchi boʻlsa-da, birlashgan hoʻkizlarga kuchi yetmasdi. Shunda ayyor chiyaboʻri hiyla bilan ularning orasiga nifoq solib, bir-biridan ajratadi. Bu ertak birlik va doʻstlikning kuchi haqida hikoya qiladi.
بدر البدور
Badrul Budur
Mehribon Badrul Budur va uning yovuz opasi Shamsul Shumus haqida ertak. Yaxshiligi uchun parizod Badrul Budurni gapirganda og'zidan gullar va marjonlar to'kilishi bilan mukofotlaydi. Yomonligi uchun esa opasi jazolanadi. Oxir-oqibat, har kim o'ziga yarasha taqdir topadi.
تاجر بغداد
Bagʻdodlik savdogar
Bagʻdodlik savdogar Ali Kujiya hajga ketayotib, doʻsti Hasanga zaytun solingan koʻzani omonat qoldiradi. Ammo koʻzaning tagida oltinlar yashirilgan edi. Yillar oʻtib, doʻstining xiyonatiga uchragan Ali adolatni qanday tiklaydi?
حكاية بهلول
Bahlulning hikoyasi
Bahlul — xayolparast bola, uning beparvoligi bir qator ko'ngilsizliklarga sabab bo'ladi va diqqatli bo'lishga o'rgatadi. Kitobda, shuningdek, ruxsatsiz uzum olmoqchi bo'lgan Samira haqidagi she'riy hikoya ham bor.
أصدقاء الربيع
Bahor Do'stlari
Kaltakesak Abu Burays va qurbaqa Dabbat al-Nahr qishki uyqudan uyg'onib, bahor kelganidan xursand bo'lishadi. Ular birgalikda sarguzashtlarni boshdan kechirib, o'zgarishlar va tabiat mo'jizalari haqida suhbatlashadilar.
السعيد حسن
Baxtli Hasan
Kambag'al o'tinchi Hasan va uning oilasi sovuq qishda isinish uchun o'choqqa katta g'o'la tashlaydi. G'o'la ichidan chiqqan asalarilar, qush va qurbaqaga rahmdillik ko'rsatishadi. Bu sehrli jonivorlar esa ularning yaxshiligini ajoyib saroy va boylik bilan taqdirlaydilar.
غفلة بهلول
Beparvo Bahlul
Bahlul osmonga qarab xayol surishni yaxshi ko'radigan bola. Ammo bu beparvoligi uni doim ko'ngilsizliklarga duchor qiladi! U loyga yiqiladi, qoqiladi va hatto dengizda cho'kishiga bir bahya qoladi. Bahlul ehtiyot bo'lishni o'rganarmikan?
أحلام بسبسة
Bisbisaning tushlari
Bisbisa ismli mushukcha sichqon va qushni tuta olmay, omadsiz kun o'tkazadi. Keyin uxlab qolib, tushida o'zini qanotli, uddaburon ovchi sifatida ko'radi.
العاصفة
Bo'ron
Milan gersogi Prospero va uning qizi Miranda sehrli orolda yashaydi. Prospero kuchli sehrgar bo'lib, dushmanlarini orolga keltirish uchun bo'ron chaqiradi. Ular adolatga erishib, uylariga qayta oladilarmi?
بنت الصباغ
Bo'yoqchining qizi
Yaxshi niyatli “Muvaffaq” va ayyor “Muromiq” o‘rtasidagi raqobat haqida ertak. Muromiq Muvaffaqni aldab, uning qizini go‘yoki tilanchi bo‘lgan, ammo aslida shahzoda bo‘lib chiqqan yigitga uylantirmoqchi bo‘ladi. Ammo bu ayyorlik uning o‘ziga qimmatga tushadi va kulgili voqealar zanjirini boshlab beradi.
بابا عبد الله والدرويش
Bobo Abdulloh va Darvish
Bobo Abdulloh isrofgarchilik tufayli boyligidan ayriladi, lekin darvish unga bitmas-tuganmas xazinani ko'rsatadi. Biroq, ochko'zlik uni qamrab olib, barcha boylikni o'zlashtirishga undaydi va bu uning uchun ayanchli oqibatlar bilan tugaydi.
حارسة النهر
Daryo qo'riqchisi
Aqlli quyon Sawsana o'z vatanini ikki zo'ravon — fil va begemotdan qanday himoya qilgani haqida ertak. U kuch bilan emas, aql bilan g'alaba qozonish mumkinligini isbotlaydi.
السندباد البحري
Dengizchi Sindbod
Dengizchi Sindbodning ajoyib sarguzashtlari va yetti dengiz bo‘ylab qilgan mo‘jizaviy sayohatlari haqidagi mashhur ertak.
قاهر الجبابرة
Devlarni Yenguvchi
Bir qishloqda suvni ichib, qurg'oqchilik keltirib chiqargan bahaybat dev paydo bo'ladi. O'rmonchi Sulaymon o'zining jasorati va topqirligi bilan bu zolim devga qarshi chiqadi va o'z oilasi hamda qishlog'ini qutqarish uchun kurashadi.
دمنة وشتربة
Dimna va Shatraba
Ayyor shoqol Dimna hasad tufayli sher podshohni uning yangi do'sti Shatraba ismli ho'kizga qarshi qayraydi. Dimnaning yolg'onlari ikki do'st o'rtasida fojiali jangga olib keladi.
كيس الدنانير
Dinarli xaltacha
Juha o'zining baxil va qiziquvchan qo'shnisiga saboq berish uchun ajoyib reja tuzadi. U har kuni Xudodan ming dinor so'rab duo qiladi va qo'shnisi bu tuzoqqa tushib qoladi.
الملك النجار
Duradgor Podshoh
Rossiya podshohi Pyotr o'zini oddiy duradgor qilib ko'rsatib, kemasozlikni o'rganish uchun Gollandiyaga boradi. U yerda armiyadan qochgan vatandoshi Mikael bilan do'stlashadi. Podshohning kimligi fosh bo'lgach, u do'stini kechirib, yuksak lavozimga tayinlaydi.
عدو المعيز
Echkilar Dushmani
Uchta echki o'zlariga uy qurishga qaror qilishadi. Ammo yovuz bo'ri ularning tinchini buzadi. Somon va yog'ochdan qurilgan uylar bir zumda qulaydi. Faqatgina aqlli va tadbirkor echkigina toshdan mustahkam uy qurib, bo'rini yengishga muvaffaq bo'ladi.
الأمير الحادي والخمسون
Ellik birinchi shahzoda
Ellik birinchi shahzoda Hibatulloh o'zining ellikta akasidan farqli o'laroq, jasur va oliyjanob bo'lib ulg'ayadi. Otasi tomonidan quvg'in qilinganiga qaramay, u o'z vatanini dushmanlardan himoya qiladi va hasadgo'y akalarini afv etib, yaxshilikning yovuzlik ustidan g'alabasini isbotlaydi.
ليلة المهرجان
Festival kechasi
Juha bahor festivaliga borib, charchagach, katta savatga yashirinib uxlab qoladi. Ikki o‘g‘ri savatni to‘la deb o‘ylab, uni o‘g‘irlab ketishadi. Juha esa ularga esda qolarli saboq berish uchun ayyorona reja tuzadi.
جلفر في جزيرة الجياد الناطقة
Gulliver so'zlovchi otlar orolida
Gulliverning sarguzashtlari uni g'aroyib orolga olib keladi. Bu yerda yovvoyi, odamsimon maxluqlar va yuksak ongga ega, so'zlashuvchi otlar yashaydi. Gulliver otlar jamiyatiga qo'shilib, insoniyat tabiati haqida qayta o'ylashga majbur bo'ladi.
حي بن يقظان
Hay ibn Yaqzon
Yolg'iz orolda g'azollar tarbiyasida ulg'aygan Hay ibn Yaqzon aql va kuzatuv orqali tabiat sirlarini va Yaratuvchini anglab yetadi.
شجرة الحياة
Hayot daraxti
Yusuf ismli jasur bola bemor onasini davolash uchun Hayot daraxtini izlab xavfli safarga otlanadi. U yo'lida uchragan turli sehrli jonzotlarga yordam beradi va buning evaziga ular ham unga qiyin to'siqlarni yengib o'tishda ko'maklashadilar.
الوعظ القصصي والوعظ الكاذب ومقالات أخرى
Hikoyali va'z va boshqa maqolalar
Kamil Kiloniyning ushbu to'plami hikoyali va'zxonlik, adabiy tanqid, islom tarixi va boshqa mavzulardagi maqolalarni o'z ichiga oladi.
القصر الهندي
Hind saroyi
Birinchi hikoya o'ziga xos saroy qurish uchun sehrli daraxtni kesmoqchi bo'lgan podshoh va daraxtda yashovchi mehribon ruh haqida. Ikkinchisi esa, hokimiyatga intilib, o'zligini yo'qotgan zohid haqida hikoya qiladi.
الشيخ الهندي
Hind Shayxi
Mehribon hind shayxi qafasdagi yoʻlbarsni ozod qiladi. Ammo nonkoʻr yoʻlbars uni yemoqchi boʻladi. Ular olti jonzotdan hukm soʻrashga kelishadilar. Ayyor chiyaboʻri esa oʻz hiylasi bilan yoʻlbarsni yana qafasga qaytarib, shayxni qutqaradi.
ابن جبير في مصر والحجاز
Ibn Jubayr Misr va Hijozda
Kamil Kiloniyning ushbu asari mashhur sayyoh Ibn Jubayrning Granadadan Misr va Hijozga qilgan hayajonli safari haqida hikoya qiladi. Kitob bolalar uchun soddalashtirilgan.
أمير العفاريت
Ifritlar amiri
Savdogar Hamdon bilmasdan ifritning o‘g‘lini o‘ldirib qo‘yadi. Qasos olish uchun kelgan ifrit unga bir yil muhlat beradi. Va'dasiga vafo qilib qaytgan Hamdonni uchta donishmand o‘zlarining ajoyib sarguzashtlarini aytib berib, o‘limdan qutqarib qoladilar.
الصديقتان
Ikki dugona
Umm Ya'fur laqabli kuchukcha va Umm Xidosh ismli mushukcha — qalin dugonalar. Ammo mushukchaning bolalari tug'ilgach, ular orasidan qora mushuk o'tadi. Kutilmagan hodisa esa ularning do'stligini qayta sinovdan o'tkazadi. Qahramonlar bu sinovdan o'ta oladilarmi?
ذات الجناحين
Ikki qanotli
Zolim hokim Kamish novvoydan pishirilgan g'ozni tortib oladi va uning egasiga "g'ozing uchib ketdi" deb aytishni buyuradi. Bu voqea shaharda g'alati va kulgili tartibsizliklarga sabab bo'ladi. Adolatsiz hukmlardan charchagan novvoy va boshqa jabrdiydalar nima qilar ekan?
قصاص الأثر
Izquvar
G'ayrioddiy g'ul-onadan tug'ilgan bola o'zining noyob izquvarlik qobiliyati tufayli otasi bilan asirlikdan qochadi. U qirol saroyida xizmat qilib, o'g'rilikni fosh etadi va adolatni tiklab, eng yuksak sharafga erishadi.
ثمرة الخلاف
Janjal mevasi
Samir va Marvon ismli ikki aka-uka doim janjallashardi. Bir kuni qo'shnisi Juha bir olma yordamida ularga nizoning oqibati yomon bo'lishini ko'rsatib beradi. Kitobda shu kabi ibratli yana bir hikoya ham bor.
جحا والبخلاء
Juha va Baxillar
Bir safarda Juha o‘ta ziqna va yalqov kishiga duch keladi. Juha uni mehnatga undashga harakat qiladi, ammo uddasidan chiqa olmaydi. Shunda Juha o‘zining topqirligi bilan baxilni aldab, unga esda qolarli saboq beradi.
السنجاب الصغير
Kichik Olmaxon
Qiziquvchan malika Safiyya otasi taqiqlagan xonaga kirib, u yerda qamalgan kichik olmaxonni ozod qiladi. Ammo bu jonzot aslida yovuz sehrgar Sun'uba edi. Endi malika o'z xatosi oqibatlarini tuzatish va yaqinlarini qutqarish uchun uzoq va mashaqqatli sinovlardan o'tishi kerak.
الدجاجة الصغيرة الحمراء
Kichkina Qizil Tovuq
Mehnatkash qizil tovuq bug'doy topib oladi, ammo uning dangasa do'stlari kurka va o'rdak unga yordam berishdan bosh tortadi. Tovuq bir o'zi non yopadi.
الحمار القارئ
Kitobxon Eshak
Sulton o'zining sevimli eshagini o'qishga o'rgatishni buyurganida, topqir Juha qiyin ahvolda qoladi. U eshakni kitob varaqlaydiganga o'rgatib, ajoyib hiyla ishlatadi va sultonni ham, saroy a'yonlarini ham lol qoldiradi.
صياد الغزلان
Kiyik ovchisi
Kambag'al ovchi Tog' Shayxidan bitmas-tuganmas pishloq oladi, lekin buning evaziga hayvonlarni ovlamaslikka va'da berishi kerak. Ochko'zlik va va'dasini buzish unga qimmatga tushadi.
اللحية الزرقاء
Ko'ksoqol
Badavlat, ammo g'alati Ko'ksoqol ismli kishi yosh Najotga uylanadi. U qasrning barcha eshiklarini ochishga ruxsat beradi-yu, faqat bittasini qattiq taqiqlaydi. Qiziquvchan Najot bu sirli eshik ortida nima borligini bilishga qaror qiladi va o'zini kutilmagan xavf-xatarlar ichida topadi.
لولبة أميرة الغزلان
Lavlaba — Gʻizollar malikasi
Oʻrmon hayvonlari dahshatli sherning zulmidan qochib, dono malika Lavlabaga panoh izlab borishadi. Lavlaba oʻzining aql-zakovati bilan magʻrur sherni aldab, uni suvga choʻktiradi va oʻrmonga tinchlikni qaytaradi.
ليلى والذئب
Laylo va Bo'ri
Laylo ismli qizaloq buvisinikiga kulcha olib ketayotib, o'rmonda ayyor bo'riga duch keladi. Bo'ri uni aldab, buvisining uyini bilib oladi va yovuz niyatda undan oldin manzilga shoshiladi. Bu ertak mashhur "Qizil qalpoqcha" ertagining Kamil Kiloniy tomonidan moslashtirilgan sharqona talqinidir.
الوزير السجين
Mahbus Vazir
Adolatli vazir Sila zolim sultonga xizmat qilardi. Sultonning adolatsiz buyrug'ini bajarishdan bosh tortgani uchun baland minora-zindonga tashlanadi. Ammo aqlli ayoli yordamida u qutulishning ajoyib rejasini tuzadi va ozodlikka chiqadi.
جد القرود
Maymunlar bobosi
Maymunlar shohi Rubboh o‘zining ahmoqona qarori bilan barcha hayvonlarni bir-biriga dushman qilib qo‘yadi. Adolatsiz hukm natijasida u va uning avlodlari tik yurish ne'matidan mahrum bo‘ladi.
النحلة العاملة
Mehnatkash Ari
Aka-singil Safo va Suod qishloqda malika ari va ishchi ari bilan tanishib, ular bilan suhbat orqali arilar hayoti, vazifalari va arilar oilasining ajoyib tuzilishi haqida koʻp qiziqarli maʼlumotlarga ega boʻlishadi.
مدينة النحاس
Mis shahar
Shahzoda Iqbol va uning hamrohlari boʻron tufayli adashib, sirli Mis shaharga kelib qolishadi. Bu shaharda hamma odamlar va hayvonlar mis haykallarga aylangan. Shahzoda bu jumboqni yechishga va shaharni la'natdan xalos qilishga harakat qiladi.
أضواء من المولد السعيد
Muborak Tavallud Nuridan
Uch do‘st — Rashod, Saloh va Said — Payg‘ambarimiz Muhammad (s.a.v.) tavalludlari haqida suhbatlashadilar. Ular Fil voqeasi kabi tarixiy hodisalarni eslab, islomning asosiy tamoyillarini muhokama qiladilar.
نارادا
Narada
Hindistonda yashagan jasur bola Narada ayiq va ikki sehrgardan o'z shahrini himoya qilib, amaki qizini qutqaradi. 16 bobli klassik arab hikoyasi.
شبكة الموت
O'lim To'ri
Malika Saqtri o'limi bashorat qilingan shahzoda Satyavanga turmushga chiqadi. Bir yildan so'ng o'lim xudosi Yama kelganda, malika uning ortidan ergashadi va o'z aql-zakovati bilan sevgilisining hayotini qaytarib oladi.
قاضي الغابة
O'rmon Qozisi
Ikki mushuk aka-uka Bisbis va Mishmish bir bo'lak pishloq topib olib, uni bo'lisha olmaydi. Ular o'rmon qozisi Maymun ismli maymundan yordam so'raydi, ammo ayyor qozi ularni laqillatib, pishloqni o'zi yeb qo'yadi. Bu ertak janjalning oqibati haqida hikoya qiladi.
سفروت الحطاب
O'tinchi Safrout
O'tinchi Safrout — yetim, ammo halol va mehnatkash yigit. U sehrgar sinovidan o'tib, sehrli uzukka ega bo'ladi. Malika kasal bo'lganda, Safrout uzuk yordamida hayvonlarga aylanib, olis tog'dan dori olib keladi va o'z jasorati uchun mukofotlanadi.
أسرة السناجيب
Olmoxonlar oilasi
Qunzu'a ismli olmoxon va uning uch o'g'li qattiq bo'rondan omon qolishga harakat qiladi. Ular uyini yo'qotgan sichqoncha Ummu Roshidni uchratib, unga yordam berishadi va oila, do'stlik haqida muhim saboqlar olishadi.
الفيل الأبيض
Oq Fil
Mehribon Oq Fil adashib qolgan o'tinchiga yordam beradi, lekin o'tinchi unga xiyonat qilib, podshohga sotadi. Podshoh filni tutib oladi, ammo uning ko'zi ojiz onasiga bo'lgan sadoqatini bilgach, uni ozod qiladi.
الصياد والعنكبة
Ovchi va O'rgimchak
Marmar ismli mohir ovchining ovlari o'ngidan kelmay qoladi. Bunga uning hayvonlarga rahmi kelgan rafiqasi Zumurrada sababchi edi. Tushkunlikka tushgan Marmar o'rmonda o'rgimchakdan to'r to'qishni o'rganadi va ovning yangi, xavfsiz usulini kashf etadi.
سفيرة القمر
Oy Elchisi
Dono quyon Safsofa o'zining vodiysini bosqinchi fillardan himoya qilish uchun ajoyib reja tuzadi. U o'zini Oy elchisi deb tanishtirib, fillarni Oyning g'azabidan qo'rqitadi va ularni ayyorlik bilan quvib chiqaradi.
أرنب في القمر
Oydagi quyon
To'rt do'st — quyon, chiyabo'ri, it va maymun — xayr-ehson qilishga ahdlashadilar. Beradigan hech narsasi yo'q fidokor quyon o'zini qurbon qilmoqchi bo'ladi. Uning sadoqatidan ta'sirlangan farishta quyonsiymosini oyga abadiy muhrlab qo'yadi.
جبارة الغابة
Oʻrmon Devqomati
Qadimiy va qudratli eman daraxti — Oʻrmon Devqomati — kuchli boʻrondan soʻng qulaydi. Oʻrmon jonivorlari uning uchun aza tutishadi. Shunda keksa hakka daraxtning kichik yongʻoqdan ulkan himoyachiga aylanishi haqidagi butun hayotiy hikoyasini soʻzlab beradi.
عفاريت اللصوص
O‘g‘rilarning sharpalari
Egalari haydab yuborgan keksa eshak, it, mushuk va xo‘roz o‘rmonda uchrashib qolishadi. Ular o‘g‘rilarning uyini topib, o‘zlarini sharpadek tutib, qaroqchilarni qo‘rqitib yuboradilar va yangi uyda baxtli yashaydilar.
شمشون الجبار
Pahlavon Shamshun
Pahlavon Shamshun o'zining g'ayrioddiy kuchi bilan mashhur edi. U yovvoyi hayvonlarni yengib, odamlarni qutqarardi. Ammo makkora Dalila uning kuchining sirini bilib olib, unga xiyonat qiladi. G'azabga to'lgan Shamshun o'z dushmanlaridan qasos oladi, lekin bu qasosning oqibati fojiali yakunlanadi.
الأرنب العاصي
Qaysar Quyon
Qaysar quyoncha Dahdah bobosi Abu Nabhan va ammasi Ikrishaning dono maslahatlariga quloq solmaydi. U o'zini har qanday xavfdan, ayniqsa, ovchidan qochib qutulaman deb o'ylaydi. Ammo bu qaysarligi unga qimmatga tushadi va kattalarga quloq solish naqadar muhimligini achchiq tajriba orqali tushunib yetadi.
الملك لير
Qirol Lir
Keksa qirol Lir o'z saltanatini uch qiziga bo'lib bermoqchi bo'ladi. U qaysi qizi uni ko'proq yaxshi ko'rishini bilish uchun sinov o'tkazadi. Ammo bu qarori uni fojiali sarguzashtlar va achchiq pushaymonlikka yetaklaydi.
شدائد وأزمات
Qiyinchiliklar va Sinovlar
Ushbu kitob Payg‘ambarimiz Muhammad (s.a.v.) va ilk musulmonlarning Makkadagi hayotida duch kelgan og‘ir sinovlari haqida hikoya qiladi. Asar suhbat tarzida qurilgan bo‘lib, Islomga da’vatning oshkora boshlanishi, Quraysh qabilasining boykoti, Abu Tolib va Xadicha onamizning vafoti kabi voqealarni o‘z ichiga oladi.
عبد الله البري وعبد الله البحري
Quruqlik Abdullohi va Dengiz Abdullohi
Kambag'al baliqchi Abdulloh o'n nafar farzandini boqish uchun qiynaladi. Bir kuni u dengiz odami, o'zining adashi Abdullohni tutib oladi. Ularning do'stligi ikkisining ham hayotini o'zgartirib yuboradi va sadoqat, halollik hamda g'ayrioddiy sarguzashtlarga boy voqealarga sabab bo'ladi.
الأرنب والصياد
Quyon va Ovchi
Quyoncha Salmon o'rmonda ovchiga duch keladi. Uning akalari Nabhan, Nabih va Nabih tushdan cho'chib, uni qidirib yo'lga tushishadi. Qushlar yordami bilan ular Salmonning omon qolganini bilib oladilar.
التاجر مرمر
Savdogar Marmar
Halol savdogar Marmar o'g'li Safo'ni yo'qotib qo'yadi. Uzoq safarda topib olgan pul to'la kamarni egasiga qaytarishi esa uni yo'qolgan o'g'liga qayta uchrashtiradi. Bu ertak halollikning mukofoti haqida.
بطولة سوسنة
Sawsananing Qahramonligi
Aqlli quyoncha Sawsana o‘z do‘stlarini ayyor tulki va ochko‘z bo‘ridan himoya qiladi. U o‘zining topqirligi bilan yovuzlarning barcha hiylalarini puchga chiqarib, vodiyni qutqaradi.
زهرة البرسيم
Sebarga Guli
Sebarga Guli — itoatkor va mehribon quyoncha haqida ertak. U kasal onasiga g'amxo'rlik qilish uchun o'rmonga sayrdan voz kechadi. Buning evaziga onasi unga itoatsizlikning oqibatlari va ota-onaga quloq solish naqadar muhimligi haqida ibratli hikoyalarni aytib beradi.
الأمير المسحور
Sehrlangan Shahzoda
Bir shahzoda yovuz sehrgar tomonidan ayiqqa aylantiriladi. U faqat chinakam sevgi va fidoyilik orqali o'zining asl qiyofasiga qaytishi mumkin.
العلبة المسحورة
Sehrli Quticha
Qo'rqoqligi uchun doim masxara qilinadigan Sodiq ismli yigit bir kuni dono cholni uchratadi. Chol unga sehrli quticha beradi va Sodiqning hayoti butunlay o'zgaradi. U o'ziga ishonib, jasur yigitga aylanadi, ammo qutichaning siri nima ekan?
الأميرة القاسية
Shafqatsiz Malika
Goʻzal, ammo shafqatsiz malika va isteʼdodli, lekin xunuk shahzoda haqida ertak. Shahzoda oʻzining hunari va mehri bilan malikaning sevgisiga sazovor boʻla oladimi yoki tashqi koʻrinish hamma narsadan ustun keladimi?
الأمير مشمش
Shahzoda O'rik
Ikki ochko'z akasidan farqli o'laroq, mehribon Ramin sehrlangan shahzoda O'rikka yordam beradi. Shahzoda unga tog' cho'qqisiga chiqib, daryoga suv tomizsa, xazina topishini aytadi. Akalari ochko'zlik qilib yo'lda adashadi, Ramin esa yo'lda uchragan jonzotlarga yordam berib, sinovdan o'tadi va mukofotlanadi.
كنز الشمردل
Shamardal Xazinasi
Sodiq va mehnatkash yigit Jobir, xoin akalaridan farqli o'laroq, oilasini boqish uchun baliqchilik qiladi. Bir kuni u sehrgarga yordam berib, Shamardal xazinasini ochish kaliti o'zi ekanligini bilib qoladi. Xazinaga yetishish uchun Jobir g'ayritabiiy sinovlardan o'tishi va o'z onasi qiyofasidagi yovuz shaytonni ham yengishi kerak bo'ladi.
شنطح وصيدح
Shantah va Saydah
Ikki aka-uka Shantah va Saydah haqida ertak. Omadli akasiga hasad qilgan Saydah o'z baxtini izlab, Baxt tog'iga yo'l oladi. U yerda uxlab yotgan baxtini uyg'otib, nafaqat o'ziga, balki yo'lda uchragan boshqalarga ham yordam beradi.
الملك عجيب
Shoh Ajib
Shoh Ajib dengiz sayohatlarini yaxshi ko'rardi. Bir kuni u bo'ronga uchrab, sirlarga to'la Magnit tog'iga kelib qoladi. U yerda shohni g'aroyib sarguzashtlar va qiziqqonligining kutilmagan oqibatlari kutardi.
الملك ميداس
Shoh Midas
Shoh Midas oltinni hammadan ko'p yaxshi ko'rardi. Bir kuni u tekkan har bir narsasi oltinga aylanishini tilaydi. Ammo bu "sovg'a" uning taomi va hatto sevimli qizini ham oltinga aylantirgach, u haqiqiy baxt pulda emasligini tushunib yetadi.
أم سند وأم هند
Sindning onasi va Hindning onasi
Ikki qaldirg'och dugona, Sindning onasi va Hindning onasi, bitta uya ustida janjallashib qolishadi. Ammo keyinroq ulardan biri mushkul ahvolga tushib qolganda, ikkinchisi yordamga keladi va ularning do'stligi yana avvalgidek mustahkamlanadi.
رسالة الهناء
Tabriknoma
Shoir Abu-l-A'lo al-Ma'arriyning tabrik maktubi. Kitobda Komil Kiloniyning asarga sharhi, shoirning o'z izohlari va matnning to'liq tahlili keltirilgan.
حذاء الطنبوري
Tanburiyning Chorig'i
Bag‘dodlik baxil savdogar Tanburiy o‘zining eski chorig‘idan qutulishga harakat qiladi. Ammo choriq g‘ayritabiiy tarzda unga qaytib kelaverib, birin-ketin kulgili va ayanchli ko‘rgiliklarga sabab bo‘ladi.
الشمعدان الحديدي
Temir shamdon
Otasi vafot etganidan so'ng, Ridvon ismli bola otasining do'sti bilan uzoq safarga chiqadi. U xazinalarga to'la g'orga kirib, faqat bitta temir shamdonni olib chiqishi kerak edi. Ridvon bu sinovdan o'ta oladimi? Bu g'aroyib shamdonning siri nimada?
لؤلؤة الصباح
Tong Marvaridi
Qoracha qiz Tong Marvaridi oq tanli bo'lishni orzu qilib, afsonaviy daryoni izlab sarguzashtga otlanadi. U bu safarda haqiqiy go'zallik terining rangida emas, balki pok qalbda ekanligini anglab yetadi.
قصة لا تنتهي
Tugamaydigan ertak
Ertaklarni xush ko‘radigan podshoh tugamaydigan ertak aytib bergan kishiga katta mukofot va’da qiladi. Ko‘plab ertakchilar bu vazifani uddalay olmaydi. Shunda topqir Juha podshohga g‘aroyib ertak aytib beradi.
مغامرات ثعلب
Tulki sarguzashtlari
Ayyor tulki kuchli, ammo xudbin sher bilan do'stlashadi. Aldanganini bilgach, o'z aqliga ishonishni o'rganadi va baliq to'la aravani qo'lga kiritish uchun sirtlonni laqillatadi.
حبة التوت
Tut donasi
Ona tovuq Kiki o'g'li Kuku katta tut donasiga tiqilib qolganida uni qutqarish uchun uzoq safarga otlanadi. U yordam so'rab suvga, daraxtga, qizchaga va boshqalarga murojaat qiladi, lekin har biri evaziga nimadir so'raydi. Bu ona mehrining cheksizligi va o'zaro yordam haqidagi ibratli ertak.
الأسد الطائر
Uchar Arslon
Aqhuvona ismli jasur qiz o'z qabilasini dahshatga solayotgan qanotli sherga qarshi kurashishga qaror qiladi. U o'rmon parisi yordamida hayvonlar tilini o'rganadi va yovuz maxluqni yengish uchun uning sirini ochishga harakat qiladi.
حصان الجو
Uchar ot
Shahzoda Feruzshohga to‘y sovg‘asi sifatida sehrli uchar ot hadya qilinadi. Ammo bu raqib podshohning hiylasi bo‘lib chiqadi. Shahzoda otni boshqarishni o‘rganib, o‘zining jasorati va topqirligi bilan malika Nurulhayotni qutqaradi va dushmanlarini yengadi.
الغراب الطائر
Uchar Qarg'a
Ikki hikoyadan iborat to'plam. Birinchisi mish-mishlar qanday tarqalishi va o'zgarishi haqida, ikkinchisi esa sir saqlashning qiyinligi haqida.
مخاطرات أم مازن
Ummu Mozinning sarguzashtlari
Yoshgina chumoli Ummu Mozin bo'ron tufayli o'z inidan adashib qoladi. U bug'doyzorga panoh topib, sichqonlar oilasi bilan tanishadi, so'ngra olxo'ri ichida odamlar uyiga tushib qoladi. U yerdan qochib, o'z koloniyasiga dushman chumolilar hujum qilayotganini ko'radi va jasorat bilan jangga kirishadi. Urushdan so'ng, u o'zi topgan yangi, xavfsiz joyga ko'chishni taklif qiladi va donoligi uchun yangi koloniyaning me'mori etib tayinlanadi.
عنقود العنب
Uzum boshi
Saidning baxtli oilasi o'z bog'ida birinchi uzum boshini yetishtiradi. Bu kichik uzum boshi butun oila a'zolarining bir-biriga bo'lgan mehr-muhabbatini va fidoiyligini sinovdan o'tkazadigan ajoyib sarguzashtga aylanadi.
شهرزاد بنت الوزير
Vazirning qizi Shahrizoda
Xotini xiyonatidan soʻng shafqatsizga aylangan podshoh Shahriyorni toʻxtatish uchun vazirning dono qizi Shahrizoda oʻzini qurbon qiladi va unga ming bir kecha ertak aytib beradi.
تاجر البندقية
Venedik savdogari
Yosh Bassanio sevgilisi Portiyaning qo'lini so'rash uchun do'sti, savdogar Antoniodan qarz oladi. Antonio esa pulni zolim sudxo'r Shaylokdan, garovga o'z tanasidan bir funt go'sht qo'yish sharti bilan oladi. Kutilmaganda Antonio qarzni qaytara olmay qolganda, do'stlik va adolat sinovdan o'tadi.
غزالة الوادي
Vodiylik G'azal
Bir paytlar vodiylik g'azallar tinch-totuv yashashardi. Ammo och arslon paydo bo'lib, ulardan har kuni birini talab qila boshladi. Bir jasur g'azalcha hiyla ishlatib, zolim arslonni o'z aksiga qarshi jangga chorlaydi va barchani qutqaradi.
معلم النباح
Vovillash muallimi
Qarzlaridan qochish uchun bir kishiga itdek vovillashni o'rgatgan ustozning o'zi ham shogirdining qurboniga aylanadi. Bu ayyorlik va xiyonat haqidagi kulgili, ammo ibratli hikoya.
العنكب الحزين
Xafa O'rgimchak
Uch aka-singil Safaa, Suad va Rashad bog‘da g‘amgin o‘rgimchakni uchratib qolishadi. Ular o‘rgimchakning hayoti, qobiliyatlari va tabiatning shafqatsiz qonunlari haqida qiziqarli suhbat qurishadi va bu kichik jonzotga bo‘lgan qarashlarini o‘zgartirishadi.
حبيب الشعب
Xalqning Sevimlisi
Jasur yigit Faris o'z xalqini dahshatli uch boshli ajdarhodan qutqarishga qaror qiladi. Bu yo'lda unga sehrli qanotli ot yordam beradi. Ular birgalikda xavfli sarguzashtlarga otlanadilar.
خاتم الذكرى
Xotira uzugi
Shoh Dushyanta o‘rmonda go‘zal Shakuntalani sevib qoladi va unga xotira uzugini beradi. Ammo donishmandning la’nati tufayli shoh uni unutadi. Yillar o‘tib, yo‘qolgan uzuk topilgach, shohning xotirasi tiklanadi va u sevgilisini izlab yo‘lga chiqadi.
خسروشاه
Xusravshoh
Fors shahzodasi Xusravshohning sarguzashtlari. U qaroqchilar hujumiga uchrab, adashib qoladi va sehrli olamga duch keladi. Jin tomonidan maymunga aylantirilgan shahzoda o'z qiyofasini qaytarish uchun ko'p sinovlardan o'tadi.
البيت الجديد
Yangi uy
Bir guruh hayvonlar — cho'chqa, qo'y, g'oz, quyon va xo'roz — o'rmonda birgalikda yashash uchun o'zlariga yangi uy qurishga qaror qilishadi. Har biri o'z hissasini qo'shib, hamkorlik va do'stlikning ahamiyatini o'rganishadi.
ريحان الكذاب
Yolg'onchi Rayhon
Bir olma tufayli xotinini o'ldirib qo'ydim deb o'ylagan yigit, jinoyatini yashirishga urinadi. Ammo Yolg'onchi Rayhonning aralashuvi bilan barcha sirlar fosh bo'ladi. Xo'sh, aslida nima bo'lgan edi?
الديك الظريف
Zukko Xo'roz
Zukko Xo'roz tulkining hiylasiga aldanib qolay deydi, ammo o'zining topqirligi va do'stlarining yordami bilan qutulib qoladi. Bu ertak aql va do'stlik har qanday xavfdan ustun kelishi haqida.
بين عصر الظلام ومطلع الفجر
Zulmatdan tonggacha
Ikki doʻst, Said va Saloh Islomdan oldingi “zulmat davri” va Paygʻambarimiz (s.a.v.) risolati bilan boshlangan “tong otishi” haqida suhbatlashadi. Kitob johiliyat xurofotlari va Islom keltirgan oʻzgarishlarni qiziqarli dialog orqali hikoya qiladi.